Mersin’de yayımlanan hava kirliliği raporu, partikül madde ve azot değerlerinde yüksek sınır aşımı ile ölçüm eksikliklerinin kentteki riskleri büyüttüğünü ortaya koydu.
Mersin’de hava kirliliği verileri, kentte partikül madde ve azot bileşenlerinin ciddi bir risk oluşturduğunu ortaya koydu. Çevre Mühendisleri Odası Mersin Şubesi tarafından hazırlanan 2025 yılı hava kirliliği raporunda, ölçüm eksikliklerinden yüksek sınır aşım günlerine kadar birçok kritik başlık dikkat çekti.
PM10 değerleri sınırların üzerinde
Raporda, Mersin genelinde 7 hava kalitesi istasyonundan elde edilen verilere göre PM10 (partikül madde) değerlerinin tüm istasyonlarda yıllık sınırın üzerinde olduğu belirtildi. Özellikle Akdeniz, Tarsus ve İstiklal istasyonları en riskli bölgeler olarak öne çıktı.
Akdeniz’de yıllık ortalama PM10 değeri 71,97 µg/m³, Tarsus’ta 68,89 µg/m³, İstiklal’de ise 64,92 µg/m³ olarak ölçüldü. Bir yılda sınır değerin aşılmaması gereken gün sayısı 35 olmasına rağmen, bazı istasyonlarda bu sayı 200 günün üzerine çıktı. Bu durum kronik hava kirliliği sorununa işaret etti.
“En tehlikeli kirletici” PM2.5 ölçülmüyor
Raporda en dikkat çekici eksikliklerden biri olarak PM2.5 ölçümlerinin yapılmaması gösterildi. Dünya Sağlık Örgütü tarafından en tehlikeli kirletici olarak kabul edilen ve doğrudan kana karışabilen bu partiküllerin ölçülmemesinin, halk sağlığı açısından büyük risk oluşturduğu vurgulandı.
Trafik ve sanayi etkisi belirleyici
Azotdioksit (NO2) ve azotoksit (NOx) değerlerinde özellikle kent merkezine yakın istasyonlarda yüksek aşım oranları kaydedildi. Yenişehir’de ölçüm yapılan günlerin yaklaşık %84’ünde sınır değer aşıldı; İstiklal istasyonunda ise bu oran %67’ye ulaştı.
Raporda, bu tablonun temel nedenleri arasında liman faaliyetleri, ağır vasıta trafiği, sanayi emisyonları ve yoğun kentleşme gösterildi.
Kükürtdioksit ve karbon monoksitte aşım yok
SO2 ve CO ölçümlerinde sınır değer aşımı görülmemesi olumlu bir gelişme olarak değerlendirilirken, bu durumun doğalgaz kullanımının artması ve kükürt içeren yakıtların azalmasıyla ilişkili olabileceği ifade edildi.
Ölçüm eksiklikleri veri güvenilirliğini etkiliyor
Raporda bazı istasyonlarda yıl boyunca ölçüm yapılmayan günlerin fazla olduğu, özellikle Taşucu istasyonunda veri oranının düşük kaldığı vurgulandı. Ölçüm eksikliklerinin hava kalitesinin gerçek durumunu değerlendirmeyi zorlaştırdığı kaydedildi.
Hava kirliliğinin temel nedenleri sıralandı
Rapora göre Mersin’de hava kirliliğinin başlıca nedenleri şöyle sıralandı:
- Motorlu araç sayısının yüksekliği ve yoğun trafik
- Sanayi faaliyetleri ve yakıt kullanımı
- Taş ocakları ve madencilik faaliyetlerinden kaynaklı toz emisyonları
- Kentleşme ve meteorolojik koşullar
- Denetim ve izleme süreçlerindeki eksiklikler
Sağlık risklerine dikkat çekildi
Partikül maddelerin uzun vadede solunum yolu hastalıkları, KOAH, astım ve kalp-damar hastalıklarına yol açabileceği belirtilirken, özellikle kent merkezi ve Tarsus bölgesinin daha yüksek risk altında olduğu ifade edildi.
Çözüm için acil adım çağrısı
Raporda, temiz hava eylem planlarının güncellenmesi, PM2.5 ölçüm cihazlarının kurulması, düşük emisyon bölgelerinin oluşturulması, toplu taşımanın güçlendirilmesi ve sanayi emisyonlarının denetlenmesi gerektiği vurgulandı. Ayrıca yeni imar planlarında hava koridorlarının korunmasının önemine dikkat çekildi.
Kentte hava kalitesinin özellikle partikül madde ve azot bileşenleri açısından alarm verdiği ifade edilirken, veri eksikliklerinin giderilmesi ve önlemlerin hızla hayata geçirilmesi gerektiği kaydedildi.
News
