DEVA Partili Mehmet Emin Ekmen, TBMM’de yaptığı konuşmada 21/B kapsamındaki pazarlık usulü ihalelerin oranının 2025’in ilk yarısında yüzde 90’a ulaştığını belirterek, bütçe üzerindeki etkilerinin araştırılması ve siyasi etik yasasının çıkarılması çağrısında bulundu.
DEVA Partisi Genel Başkan Yardımcısı ve Mersin Milletvekili Mehmet Emin Ekmen, Türkiye Büyük Millet Meclisi Genel Kurulu’nda Yeni Yol Partisi Grubu’nun araştırma önergesi üzerine yaptığı konuşmada, pazarlık usulü ihalelerin bütçe üzerindeki etkisine dikkat çekti. Ekmen, 21/B kapsamındaki ihalelerin oranının yıllar içinde artarak ciddi boyutlara ulaştığını ifade etti.
Pazarlık Usulü İhaleler %90’a Ulaştı
Araştırma önergesinin bütçedeki önemli bir sorunun detaylı biçimde incelenmesine yönelik olduğunu belirten Ekmen, Türkiye’nin büyük bir bütçeye sahip olmasına rağmen ciddi bir kaynağın faiz ödemelerine ve garanti gelir elde eden kesimlere aktarıldığını söyledi.
Ekmen, Kamu İhale Kurumu verilerine atıfla yaptığı değerlendirmede, Kamu İhale Kanunu’nda istisna olarak düzenlenen 21/B yani pazarlık usulü ihalelerin yıllar içinde hızla arttığını belirtti. 2018 yılında bu ihalelerin oranının yüzde 63,24 olduğunu dile getiren Ekmen, 2019 ve 2020’de yüzde 63 seviyesinde kaldığını, 2021’de yüzde 70’e, 2023’te yüzde 76’ya ve 2025’in ilk altı ayında yüzde 90’a ulaştığını söyledi.
Rekabet ve şeffaflığın olmadığı bir ortamda bütçenin verimli kullanılmasının mümkün olmadığını ifade eden Ekmen, bu yöntemin yaygınlaşmasının kamu kaynaklarının kullanımına ilişkin tartışmaları büyüttüğünü vurguladı.
Açık İhaleden Kaçınılarak Ne Gizleniyor?
Kamu İhale Kanunu’na değinen Ekmen, açık ve şeffaf ihale süreçlerinden uzaklaşılmasının kamuoyunda soru işaretleri yarattığını dile getirdi. Pazarlık usulü ihalelerin düşük kırım oranlarıyla gerçekleştirildiğini belirten Ekmen, bu yöntemin yaygınlaşmasının rekabet ortamını zayıflattığını savundu.
Kamu İhale Kurumu verilerine göre, pazarlık usulüyle yapılan ihalelerin itiraz ve yargıya taşınma oranlarının da düşük olduğuna dikkat çeken Ekmen, 21/B maddesinin ana yöntem olmaktan çıkarılmadığı sürece bütçenin verimli kullanımından söz edilemeyeceğini ifade etti. Ekmen ayrıca bütçedeki genel giderlerle faiz ödemeleri arasındaki doğrudan ilişkiye dikkat çekti.
Deprem Bölgesindeki İhaleler Tartışma Yarattı
Deprem bölgesinde yapılan ihalelere de değinen Ekmen, bazı projelerin davetiye usulüyle gerçekleştirildiğini belirterek bu yöntemin sorgulanması gerektiğini söyledi.
2022 ve 2023 yıllarında 4,5 milyon liraya ihale edilen köy evlerinin 1,8 milyon liraya taşeronlara yaptırıldığını öne süren Ekmen, 2026 yılı başında 5,5 milyon liraya ihale edilen çelik konstrüksiyon yapıların 3,2 milyon liraya taşere edildiğini dile getirdi.
Bu farkların kamu kaynaklarının kullanımı açısından açıklanması gerektiğini belirten Ekmen, ihale bedelleri ile taşeron maliyetleri arasındaki farkın kimler arasında paylaşıldığının araştırılması gerektiğini söyledi.
Siyasi Etik Yasası Çağrısı
Ekmen, kamu kaynaklarının korunması ve bütçenin şeffaf yönetilmesi için siyasi etik yasasının çıkarılması gerektiğini savundu. Meclis raporlarında da bu yönde değerlendirmeler yer aldığını belirten Ekmen, belediye, bürokrat, siyaset ve parti ayrımı yapılmaksızın ortak bir düzenleme yapılması gerektiğini ifade etti. Bu adımın, kamuya ait bütçelerin korunması ve tartışmaların önüne geçilmesi açısından önemli olacağını söyledi.
News
